بولت و به ویژه میلگرد در بتن که یکی از خدمات بسیار پرکاربرد و کارا در پروژه های ساختمانی می باشد، یکی از علومی است که با استفاده از آن میتوان به راحتی اشتباهات طراحی یا تغییرات سازه را جبران کرد. آشنایی داشتن با نحوه کاشت میلگرد در بتن علم به مهندسین جوان این اجازه را میدهد تا با اطمینان کامل و بدون هیچ ترسی در سازه های خود از این علم بهره کافی گیرند.

مراحل و نحوه کاشت میلگرد در بتن :

۱- سوراخ کاری به وسیله دستگاه گرد بر و یا دریل برقی، در محل معین، برابر قطر و عمق معین شده
۲- پاکسازی سوراخ حفر شده به وسیله سیستم های دمنده
۳- تزریق چسب و ملات اتصال دهنده
۴- نصب آرماتور در محل و نگهداری تا ۲۴ ساعت

کاشت میلگرد و انکربولت :  ( مکانیکی یا شیمیایی )

کاربردهای نحوه کاشت میلگرد در بتن : 

  • الحاق اجزا سازه‌ای جدید به سازه موجود (تیر-ستون-دیوار برشی و سقف)
  • تقویت فونداسیون،تیر و ستون در ساختمان‌های بتنی
  • اجرای ژاکت بتنی(Jacketing) به منظور مقاومسازی ساختمان
  • نصب صفحه اتصال(base plate) به‌منظور اجرای تیر و یا ستون جدید
  • نصب صفحات فلزی به منظور اجرای نما در ساختمان های بتنی

و همچنین کاربردهای غیرسازه ای در نحوه کاشت میلگرد در بتن :

  • نصب تجهیزات و آویزهای تاسیساتی به المان های بتنی موجود.

انواع چسب و خمیر کاشت آرماتور و بولت در نحوه کاشت میلگرد در بتن :

  • چسب های رزینی دو و سه جزئی
  • چسب های کاشت آرماتور پایه سیمانی

از ویژگی ها و مزایای یک چسب کاشت بولت خوب می توان به موارد ذیل اشاره کرد :

  • کاشت آرماتور و بولت بر روی سطوح عمودی و افقی بتن
  • نصب صفحات فلزی بر روی سطوح عمودی (دیوار و سقف)
  • پر کردن شکاف‌های موجود در دیوار،سقف و کف
  • چسبندگی عالی به انواع سطوحی بتنی،فلزی،سنگ و…
  • اجرای سریع و آسان
  • بدون شره
  • عدم تأثیرپذیری از عوامل جوی و محیطی
  • قابل اجرا در محیط های مرطوب

آشنایی بیشتر با چسب کاشت بولت برای نحوه کاشت میلگرد در بتن : 

چسب کاشت بولت آخرین پدیده در زمینه نصب و استقرار بولت و یا آرماتور در بتن می‌باشد. نیاز به کاشت بولت و بولت در بتن به دلایل مختلفی به موجود می آید. کاشت بولت و بولت به علت تغییر مشخصات سازه ، کاشت بولت و بولت به علت نقایص اجرا، کاشت بولت و بولت به علت شرایط بهره برداری ، کاشت بولت و بولت به علت تغییرات در نقشه اجرایی ، کاشت بولت و بولت به علت راحتی اجرا و … از جمله از دلایل کاشت بولت و بولت در بتن می باشند.

نحوه کاشت میلگرد در بتن : 

این ماده (چسب کاشت میلگرد) محصولی است دو جزئی از خانواده پلی‌استر (Polyester) و یا بر پایه رزین اپوکسی (Epoxy) که در تیوپ‌های ۳۴۵ و ۳۸۰ میلی‌ لیتری به روش تزریق گان و سوسیسی۶۰۰ میلی لیتری تهیه و عرضه می‌گردد. این محصول پس از ترکیب در نازل مخصوص طی مدت زمان کوتاه چسبندگی فوق‌العاده‌ای ایجاد می‌نماید که حتی در برابر حلالهای قوی و محیط‌های اسیدی نیز مقاوم می‌باشد.
از این محصول به منظور کاشت آرماتور و بولت و لایه رابط و پراستحکام برای پیوند دادن بافت قدیمی بتن با بافت جدید بتن استفاده می گردد.

نحوه کاشت میلگرد در بتن : 

یکی از تحولات مثبت و تأثیر گذار در اجرای سازه های بتنی امکان کاشت بولت و بولت در بتن می باشد. نیاز به کاشت بولت و بولت در بتن به دلایل مختلفی به موجود می آید. کاشت بولت و بولت به علت تغییر مشخصات سازه، کاشت بولت و بولت به علت نقایص اجرا، کاشت بولت و بولت به علت شرایط بهره برداری، کاشت بولت و بولت به علت تغییرات در نقشه اجرایی، کاشت بولت و بولت به علت راحتی اجرا و … از جمله از دلایل کاشت بولت و بولت در بتن می باشند.

امروز انواع مختلفی از چسب های کاشت بولت در بتن توسط شرکت های تولید کننده گوناگون ارائه می شود. این چسب های کاشت بولت دارای ترکیبات شیمیایی و مشخصات مقاومتی و شیمیایی مختلفی می باشند.
چسب های کاشت بولت از نظر بسته بندی نیز دارای دو نوع می باشد. چسب های کاشت بولت با بسته بندی تزریق به روش گان و چسب های کاشت بولت با بسته بندی حجمی و کیلوگرمی.

مراحل کاشت بولت در بتن :

کاشت بولت در بتن دارای مراحل مختلفی می باشد. عملیات کاشت بولت و بولت در بتن مسلح به ترتیب شامل سوراخ کاری بتن به وسیله دستگاه کرگیری یا گرد بر بتن به عمق و قطر مناسب و لازم، شستشو و تمیزکاری داخل سوراخ به وسیله دستگاه دمنده و مکنده، تزریق و اعمال چسب به وسیله گان یا به صورت شره ای ( با توجه به نوع بسته بندی ) و نصب بولت می باشد.
عمده بولت‌های کاشت شده به این روش بسته به نوع چسب، پس از گذشت ۴۸ ساعت از زمان اجرا قابل  بهره برداری می‌باشند.

از جمله نکات حائز اهمیت در عملیات کاشت بولت در بتن تمیز کاری مناسب سوراخ ایجاد شده می باشد.

عملیات و نحوه کاشت میلگرد در بتن : 

عملیات کاشت بولت اجرایی از طریق آزمایش کشش بولت کاشت شده قابلیت کنترل کیفی را دارد. نتیجه مثبت در این آزمایش بریدگی بولت می باشد. لازم به ذکر است قلوه شدن بولت و یا خارج شدن بولت در تست عملیات کاشت بولت گزینه های دیگر ممکن می باشند. در صورت بروز این دو نتیجه این امر نشان از مشکلات اجرایی و یا محاسباتی در عملیات کاشت بولت در بتن دارد.

برخی از موارد مصرف چسب کاشت بولت یا بولت هیلتی استفاده برای برای نصب ماشین آلات ، گارد ریل ها ، بیس پلیت ها ، بولت ها و … می باشد.

روش انجام کنترل کیفیت عملیات کاشت آرماتور و نحوه کاشت میلگرد در بتن :

بهترین روش برای تست کیفیت کاشت آرماتور انجام آزمایش مقاومت کششی آرماتور در بتن ( گیرداری آرماتور در بتن ) میباشد. این آزمایش با عنوان Pull Off شناخته میشود.
عملکرد آرماتور در هنگام کشش بیانگر صحت اجرا می باشد. نتیجه این تست می تواند منجر به جاری شدن آرماتور یا میلگرد، برآمدن آرماتور و یا قلوه کن شدن بتن گردد. بدیهی است بهترین نتیجه گزینه نخست یعنی جاری شدن میلگرد می باشد.

علت و دلیل نیاز به کاشت آرماتور یا میلگرد و بولت در پروژه های عمرانی :

دربعضی از پروژه های عمرانی به دلیل تغییر در نقشه های معماری و سازه یا به دلیل تغییرکاربری و گسترش سازه نیاز به کاشت آرماتور می باشد. در این راستا « شرکت کلینیک فنی و تخصصی بتن ایران » با بهره مندی از تیم مهندسی کارآزموده از مرحله طراحی تا اجرا در خدمت کلیه مجریان و مشاوران می باشد.

آشنایی با نحوه کاشت میلگرد در بتن : 

نصب رول بولت

در پروژه های ساختمانی، انکر بولت ( رول بولت ) ها به منظور نصب صفحه ( Plate ) های فلزی با ابعاد و ضخامت های مختلف به سطوح ( Base Material ) از جنس بتن سخت شده، سنگ، آجر و … مورد استفاده قرار می‌گیرند.

این صفحه ها امکان اتصال و جوشکاری قطعات فلزی مختلف به سازه بتنی به منظور اجرای انواع نماهای خشک و کامپوزیت، اجرای ساپورت های تأسیسات مکانیکی و الکتریکی، نصب تجهیزات و ماشین آلات و … را فراهم می‌کند. اما آن چه در این میان  اهمیت دارد، انتخاب  انکر بولت مناسب با توجه به نوع عملکرد، سایز، ظرفیت باربری و محدودیت های نصب می باشد.

رول بولت ها از لحاظ نوع و عملکرد به دو دسته مکانیکی  و شیمیایی طبقه بندی می شوند.

۱٫ کاشت شیمیایی میلگرد که به واسطه ی یک چسب مخصوص انجام خواهد شد. در این روش ابتدا محل مورد نظر توسط دریل‌های مخصوص سوراخکاری در بتن به قطر در حدود ۴ الی ۶ میلیمتر بیشتر از قطر میلگرد مورد نظر سوراخ شده، توسط دستگاه باد‌، گرد وغبار داخل آن تخلیه شده و توسط چسب که از دو متریال و در دو محفظه جدا می باشد توسط دستگاه مخصوص که دارای سر خرطومی شکل است از پایین سوراخ به سمت بالا پر می شود. سپس میلگرد با دست و به صورت چرخشی درون سوراخ قرار داده می شود.

کاشت فیزیکی در نحوه کاشت میلگرد در بتن : 

۲٫ کاشت رول بولت در بتن که به آن اصطلاحاً کاشت مکانیکی نیز گفته می شود. در این روش همانند روش بالا محل مورد نظر توسط دریل‌های مخصوص سوراخ میشود با این تفاوت که قطر سوراخ متناظر با قطر رول بولت میباشد به طوریکه رول بولت با چکش در سوراخ جا گذاشته میشود. سپس توسط آچار نسبت به گرداندن مهره رول بولت اقدام می شود که در این حالت مکانیسم رول بولت فعال شده و با بتن درگیر میشود. باید توجه داشت چرخش مهره می بایست به صورت کنترل شده و تحت فشار مشخص انجام پذیرد.

به طور کلی عملکرد رول بولت‌ها( گیرایی در بتن یا مصالح دیگر ) به چهار روش صورت می پذیرد :

۱-  اصطکاکی ( Friction ) یا انبساطی ( Expansion )

در این حالت بولت پس از نصب یا کاشت، به واسطه ایجاد نیروی اصطکاک با مصالح پایه می تواند بار های متفاوتی را تحمل کنند. اغلب انکرهای فلزی – این نوع انکر ها با نام انبساطی نیز شناخته می شوند – و پلاستیکی ( رول پلاک ) به این شیوه عمل می کنند و به راحتی نصب می شوند.

۲-  کلیدی یا چفت و بستی ( Keying )

در این حالت بولت با ایجاد حفره یا خزینه کردن مصالح پایه – که در این حالت اغلب بتن می باشد – باعث ایجاد گیرایی می شود. این نوع انکر ها ظرفیت باربری بالایی دارند و می توانند بارهای دینامیکی را نیز تحمل کنند و در فواصل کمی از لبه مصالح پایه نیز نصب شوند.

۳-  ترکیب اصطکاکی و کلیدی ( Combination of Friction & Expansion )

این نوع بولت به طور همزمان به دو روش اصطکاکی و کلیدی عمل می کنند. این انکر ها نیز ظرفیت باربری بالایی دارند و بارهای دینامیکی را نیز تحمل می کنند.

۴-   چسبندگی ( Bonding )

بولت‌های شیمیایی که با نام چسب بتن یا چسب کاشت آرماتور نیز شناخته می شوند، با ایجاد چسبندگی بین میلگرد یا راد تمام رزوه ( Rod ) با مصالح پایه، باعث ایجاد ظرفیت باربری می شوند. مزیت استفاده از این نوع انکر ها عدم محدودیت استفاده در قطر و عمق کاشت می باشد.

با توجه به سوالاتی که در ذهن خود پیش آمده میتوانید با کلیک به روی لینک سوالاتی در خصوص کاشت میلگرد به سوالات خود پاسخ دهید.

ضوابط و آیین نامه های نحوه کاشت میلگرد در بتن : 

ضوابط آیین نامه های طراحی سازه های بتنی طی ۱۰۰ سال اخیر، پیوستگی بین بتن و میلگرد را رمز دستیابی به عملکرد صحیح سازه های بتن مسلح دانسته اند. (ACI 408R-03). درواقع بتن مسلح یک کامپوزیت بتن و میلگرد است و تنها در صورت وجود پیوستگی لازم بین میلگرد و بتن، عملکرد ترکیبی سازه¬های بتن مسلح متصور خواهد بود. منظور از پیوستگی لازم در میلگردهای کششی حالتی است که تا رسیدن به مقاومت لازم، جداشدگی بین میلگرد و بتن بوجود نیاید.

عوامل مؤثر در پوششهای بتنی : 

پوشش بتنی میلگردها در المان های بتن مسلح یکی از عوامل مؤثر در تأمین شرایط لازم جهت پیوستگی بین بتن و میلگرد محسوب می گردد. علاوه بر این پوشش بتنی میلگردها نقش حیاطی در محافظت از میلگردها و جلوگیری از خوردگی آنها ایفا می نماید.

از این رو توجه و اهتمام در راستای اجرای صحیح بتن ریزی و انتخاب طرح اختلاط مناسب بتن و در نتیجه به حداقل رساندن تخلخل و نفوذ پذیری در بتن پوشش الزامی است. در غیر این صورت اطمینان از عملکرد مورد نیاز المان سازه ای چه از منظر سختی و مقاومت و چه از منظر پایایی (دوام) المان سازه ای مستلزم انجام عملیات ترمیم بتن و تقویت المان موجود خواهد بود.

۱- لزوم پیوستگی بین بتن و میلگرد

بتن مسلح یک کامپوزیت بتن و میلگرد است و تنها در صورت وجود پیوستگی لازم بین میلگرد و بتن، عملکرد ترکیبی سازه های بتن مسلح متصور خواهد بود. منظور از پیوستگی لازم در میلگردهای کششی حالتی است که تا رسیدن به مقاومت لازم، جداشدگی بین میلگرد و بتن بوجود نیاید. لازم به توضیح است که در طراحی سازه ها و جهت جلوگیری از شکست ترد، درنظر گرفتن حالت حدی نهایی متناظر با جاری شدن میلگردها الزامی است.

۲- عوامل تشکیل دهنده پیوستگی بین بتن و میلگرد

عوامل زیر پیوستگی بین بتن و میلگرد در یک سازه بتن مسلح استاندارد را تأمین می نمایند.
الف- چسبندگی شیمیایی بین میلگرد و بتن
ب- نیروی اصطکاکی بین سطح میلگرد و بتن اطراف آن
پ- نیروی لهیدگی (اتکایی) ناشی از آج میلگردهای آجدار.

به بیان ساده تر، در تحقق مقاومت پیوستگی لازم بین میلگرد و بتن موارد زیر تعیین کننده خواهد بود.

الف- حجم بتن احاطه کننده میلگرد ( در ارتباط با پوشش میلگرد و فواصل میلگردها )
ب- مشخصات مکانیکی بتن ( در ارتباط با مقاومت کششی و لهیدگی بتن )
پ- وجود محصورشدگی در بتن جهت جلوگیری از گسترش ترک در مقطع بتن مسلح
ت- شرایط سطح میلگرد
ث- مشخصات ابعادی میلگرد ( در ارتباط با ارتفاع و فواصل آج )

۳- تأثیر پوشش بتنی میلگرد در پیوستگی بین بتن و میلگرد

عامل اصلی انتقال نیروهای پیوستگی بین میلگرد کششی و بتن یعنی نیروی لهیدگی، تنها در صورت فعال شدن عکس العمل کششی بتن احاطه کننده میلگرد محقق می گردد. علاوه بر این تنها در صورت وجود چسبنگی لازم بین قسمت های مختلف بتن احاطه کننده میلگرد، عکس العمل اصطکاکی بین میلگرد و بتن بوجود خواهد آمد.

پوشش میلگرد لازم برابر ( ضوابط آیین نامه های طراحی سازه های بتنی )، عواقب زیر را به همراه خواهد داشت.

الف- عدم پیوستگی لازم بین بتن و میلگرد بدلیل عدم رعایت ضوابط آیین نامه در خصوص تامین حجم بتن احاطه کننده میلگرد.
ب- جداشدگی بتن و میلگرد در اثر Splitting Failure  در عکس العمل های خمشی و در طول المان تحت خمش.
پ- خارج شدن المان سازه ای از رفتار و عملکرد ترکیبی (Composite Action)  و در نتیجه خارج شدن میلگردها از عملکرد خمشی المان.
ت- شکست ترد و غیر شکل پذیر المان تحت عکس العمل های خمش مورد انتظار.

 ۴- آسیب های موجود در پوشش بتنی میلگردها و روش رفع آسیب پذیری

الف- تخلخل و نفوذپذیری بتن بدلیل عواملی مانند: طرح اختلاط نامناسب بتن، جداشدگی سنگدانه ها، عدم متراکم سازی حین بتن ریزی و عدم پاکسازی سطح قالب قبل از بتن ریزی
ب- آسیب ناشی از دوره های یخ زدن و آب شدن
پ- عوامل شیمیایی خورنده، حمله سولفات ها و …
ت- سایش و فرسایش سطح بتن
ث- پوشش کم میلگردها ناشی از عواملی مانند: آرماتوربندی و یا قالب بندی نامنظم و نامناسب و یا دیگر عوامل طراحی و اجرا.

نحوه کاشت میلگرد در بتن