-تهران - کوی نصر - خیابان علالی غربی (پیروزی) -پلاک ۱۱۵- طبقه دوم - واحد۳ | تلفکس :۹ - ۸۸۴۸۶۷۷۸ | ۸۸۲۵۹۷۹۳ مشاوره رایگان : ۰۹۱۲۱۰۰۱۷۶۳

تلفکس :۹ - ۸۸۴۸۶۷۷۸ | ۸۸۲۵۹۷۹۳ مشاوره رایگان : ۰۹۱۲۱۰۰۱۷۶۳

مشاوره رایگان

۰۹۱۲۱۰۰۱۷۶۳

انواع زلزله

انواع زلزله

شدت زلزله یک مقیاس کیفی می‌باشد که نشان‌دهنده میزان لرزش‌های احساس شده و میزان خرابی به بار آمده است. بر اساس مقیاس‌های مختلفی شدت زمین‌لرزه را طبقه‌بندی می‌کنند که مقیاس مرکالی یکی از معروف‌ترین و مهمترین این مقیاس‌ها می‌باشد

دوشنبه 18 آذر 1398 ساعت 12:23

از آنجا که زمین‌لرزه بلایی طبیعی است و با خود خرابی به همراه میاورد، لازم است انواع زلزله و آثار مخرب آن را به خوبی بشناسیم تا بتوانیم برای مقاوم‌سازی ساختمان‌ها در برابر زلزله و سایر انواع مقاوم‎‌سازی به خوبی عمل کنیم

زمین‌لرزه یا زلزله به معنای لرزش زمین ناشی از آزاد شدن سریع و ناگهانی انرژی از درون زمین است. برای توضیح زمین‌لرزه می‌توانیم از تشبیه آن به یک ناقوس استفاده کنیم. در هنگام زلزله زمین شروع به لرزش می‌کند که این ارتعاش مانند یک ناقوس به صدا درآمده از یک کانون مشخص منشأ می‌گیرد که امواج آن در تمام جهات منتشر می‌شوند.

 

انواع زلزله

 

از نقطه نظر نحوه آزاد شدن انرژی زلزله‌ها متفاوت‌اند؛ بر حسب چگونگی تخلیه شدن انرژی ممکن است قبل یا بعد از لرزه اصلی، لرزه‌هایی رخ دهد که به آن‌ها پیش‌لرزه و پس‌لرزه میگویند. بر این اساس لرزه‌ها را به انواع زیر تقسیم می‌کنیم:

 

 

زلزله| انواع زلزله| مقاوم سازی| مقاوم سازی ساختمان| دیوار برشی

 

 

پیش‌لرزه:

 

پیش‌لرزه‌ها، زلزله‌هایی با شدت کمتر و خفیف‌تر نسبت به لرزه اصلی هستند که قبل از وقوع لرزه اصلی رخ می‌دهند و هرچه به زمان وقوع لرزه اصلی نزدیک‌تر می‌شویم، تعداد پیش‌لرزه‌ها بیشتر می‌شود

 

لرزه اصلی:

 

در لرزش اصلی بخش عمده انرژی ذخیره شده در سنگ‌ها به سرعت و ناگهان آزاد می‌شود که بیشترین خرابی ناشی از لرزه اصلی می‌باشد

 

پس‌لرزه:

 

پس‌لرزه‌ها لرزش‌هایی با ریشتر کمتر و خفیف‌تر هستند که از حول و حوش کانون زمین‌لرزه منشأ می‌گیرند. از دقایقی بعد از لرزه اصلی تا سال‌ها بعد از آن ممکن است پس‌لرزه‌ها رخ دهند اما معمولاً ظرف چند دقیقه تا چند ماه بعد از لرزه اصلی رخ می‌دهند

 

دسته‌لرزه:

 

 در صورتی که تعداد زیادی زلزله در یک منطقه خاص در محدوده زمانی بین چند هفته تا چند ماه رخ دهد، به مجموعه آن‌ها دسته‌لرزه گفته می‌شود. دسته‌لرزه‌ها عمدتاً در مناطق آتشفشانی رخ می‌دهند

 

ریزلرزه:

 

ریز لرزه‌ها زلزله‌هایی خفیف با شدت کمتر یا مساوی سه ریشتر هستند. در صورتی که ریز لرزه‌ها به‌طور ناگهانی شروع به افزایش و نامنظم شدن کنند معمولاً نشان‌دهنده قریب‌الوقوع بودن لرزه اصلی می‌باشد

 

انواع زلزله از نقطه نظر شدت زمین‌لرزه

 

شدت زلزله یک مقیاس کیفی می‌باشد که نشان‌دهنده میزان لرزش‌های احساس شده و میزان خرابی به بار آمده است. بر اساس مقیاس‌های مختلفی شدت زمین‌لرزه را طبقه‌بندی می‌کنند که مقیاس مرکالی یکی از معروف‌ترین و مهمترین این مقیاس‌ها می‌باشد

 

 

انواع زلزله از نقطه نظر شدت زمین‌لرزه| زلزله| انواع زلزله|مقاوم سازی| مقاوم سازی ساختمان|دیوار برشی

 

 

بر اساس مقیاس مرکالی زلزله‌ها را از نظر شدت به 12 نوع تقسیم می‌کنند:

 

شدت 1:

 

در این شدت لرزشی احساس نمی‌شود بلکه تنها لرزه‌نگارهای حساس می‌توانند زلزله رخ داده شده را ثبت نمایند

 

شدت 2:

 

تنها شخصی می‌تواند لرزش احساس کند که در حال استراحت باشد و یا در طبقات بالایی ساختمان حضور داشته باشد

 

شدت 3:

 

 شدت این لرزش مشابه عبور کامیون‌های سبک از نزدیکی خانه دارد. به طوری که لرزشی مختصر در داخل ساختمان حس می‌شود و اشیایی که آویزان هستند از جمله لوسترها و لامپ ها شروع به تکان خوردن می‌کنند

 

شدت 4:

 

این لرزش مشابه عبور کامیون‌های سنگین از نزدیکی منزل می‌باشد به طوری که اشیای آویزان همچون لوسترها و لامپ ها به ارتعاش درمیایند و تاب می‌خورند و نیز درب و پنجره‌ها به صدا درمیایند و مرتعش می‌شوند

 

شدت 5:

 

در این شدت، لرزش در خارج ساختمان نیز احساس می‌شود و می‌توان جهت آن را برآورد کرد. کسانی که خواب هستند از خواب بیدار می‌شوند و اشیا سبک و کوچک جابجا شده یا واژگون می‌شوند. درب‌ها شروع به لرزش می‌کنند و باز و بسته می‌شوند. مایعات نیز به لرزش و حرکت درمیایند و ممکن است به خارج ظرف بریزند

 

شدت 6:

 

لرزش با شدت 6 مرکالی برای همه مردم محسوس است و باعث می‌شود که افراد به وحشت بیفتند و از خانه‌هایشان خارج شوند. اشیا سنگین از جمله مبل‌ها به حرکت درمیایند و گچ ساختمان‌ها و پوشش دیوارها شرع به ترک خوردن می‌کنند. درختان و گیاهان تکان می‌خورند. در مجموع آسیب به ساختمان‌ها در این شدت لرزه، مختصر است

 

شدت 7:

 

لرزش به اندازه‌ای است که افراد نمی‌توانند به خوبی بایستند، افرادی که مشغول رانندگی با وسایل نقلیه هستند نیز لرزش را احساس می‌کنند. اشیایی که در حالت آویزان هستند به شدت تکان می‌خورند. در این شدت لرزش ممکن است ساختمان‌هایی که مقاومت کمی دارند، آسیب بینند

 

شدت 8:

 

در لرزش با شدت 8، افرادی که مشغول رانندگی با وسایل نقلیه هستند هدایت وسایل نقلیه برایشان سخت و مشکل می‌شود و کنترل ان از دستشان خارج می‌شود. ممکن است ساختمان‌هایی که مقاوم هستند نیز آسیب اندکی را متحمل شوند. ساختمان‌ها و بناهایی که در برابر نیروی افقی زلزله مقاوم‌سازی نشده‌اند، آسیب می‌زنند و بخشی از آن‌ها فرومی‌ریزد

 

شدت 9:

 

 در صورتی که زلزله‌ای با شدت 9 مرکالی اتفاق بیفتد لوله‌هایی که در زیرزمین تعبیه‌شده‌اند دچار شکستگی می‌شوند. ساختمان‌هایی که مقاوم‌سازی نشده‌اند به شدت آسیب می‌بینند و تخریب می‌شوند. ساختمان‌های معمولی مقاوم خرابی‌های قابل توجهی را متحمل می‌شوند و به ساختمان‌های مهمی که در طراحی و ساخت آن‌ها دقت زیادی شده است از جمله بیمارستان‌ها و ایستگاه های آتش‌نشانی آسیب مختصری وارد می‌شود.

 

شدت 10:

 

ساختمان‌های معمولی و بناهای پیش‌ساخته تخریب می‌شوند و بناهایی همچون پل‌ها و سدها و خاک‌ریزها به شدت آسیب می‌بینند

 

شدت 11:

 

لوله‌های زیرزمینی نه تنها می‌شکنند بلکه به شدت آسیب می‌بینند و از خطوط سرویس به کلی خارج می‌شوند. تعداد اندکی ساختمان از خرابی در امان می‌مانند

 

شدت 12:

 

به ندرت ساختمان و بنایی می‌تواند شدت لرزش 12 را تحمل کند و پابرجا بماند. لذا لرزش با شدت 12 باعث ویرانی کامل می‌شود

 

 

انواع زلزله بر اساس منشأ ایجاد لرزه| زلزله| انواع زلزله| مقاوم سازی| مقاوم سازی ساختمان| دیوار برشی

 

 

انواع زلزله بر اساس منشأ ایجاد لرزه

 

به طور کلی به هر گونه ارتعاشی که موجب ایجاد امواج لرزش در سطح زمین شود، زمین‌لرزه می گویند. ممکن است این ارتعاش پدیده‌ای طبیعی باشد و یا پدیده‌ای مصنوعی بوده و بشر باعث به وجود آمدن آن شده باشد. اغلب زلزله‌های طبیعی در اثر حرکت پوسته زمین و تخلیه انرژی مرکزی کره زمین ایجاد می‌شود اما سایر عوامل نیز می‌توانند باعث لرزش و زمین‌لرزه شوند از جمله فعالیت کوه‌های آتش‌فشانی، ریزش کوه‌ها و انفجارهایی که در معادن رخ می‌دهد نیز می‌توانند باعث ایجاد زمین‌لرزه شوند. بر این اساس انواع زلزله را خواهیم داشت که به شرح زیر است:

 

  1. زلزله‌های طبیعی که شامل انواع زمین‌لرزه‌های زمین‌ساختی، زمین‌لرزه‌های آتش‌فشانی، زمین‌لرزه‌های فروریختی و زمین‌لرزه‌های اقیانوسی است
  2. زلزله‌های ساخت بشر که شامل انواع زمین‌لرزه‌های القایی و زمین‌لرزه‌های ناشی از رویدادهای کنترل‌شده است

 

زمین‌لرزه‌های زمین‌ساختی:

 

 اغلب زلزله‌ها از این نوع هستند که بر اثر تخلیه شدن انرژی داخل زمین به صورت ناگهانی و سریع ایجاد می‌شوند. این انرژی ناشی از حرکت پوسته زمین در محل گسل‌ها و برهمکنش میان دو یا چند صفحه پوسته رها می‌شود

 

زمین‌لرزه‌های آتشفشانی:

 

در صورتی که برخی از انواع کانال‌ها در پوسته زمین به طور ناگهانی باز شوند، مواد مذاب و ماگما در کوه‌های آتشفشانی به سرعت به حرکت درآید، سقف کانال‌های زیرزمینی فرو بریزد، ماگما از مخازن خود تخلیه شود و یا گازها بیش از دچار تراکم و فشردگی در کوه‌های آتشفشانی شوند، ممکن است لرزش‌هایی در زمین رخ دهد و باعث ایجاد زمین‌لرزه شود

 

زمین‌لرزه‌های فروریختی:

 

گاهی غارها و کانال‌های زیرزمینی دچار ریزش می‌شوند. این پدیده باعث ایجاد ارتعاشاتی در سطح زمین می‌شود که تحت عنوان زمین‌لرزه‌های فروریختی شناخته می‌شوند. البته باید بگوییم که این لرزش‌ها غالبا مختصر و خفیف هستند و فقط اهمیت محلی دارند

 

زمین‌لرزه‌های القایی:

 

 در مواقعی که بارگذاری سریع بر روی زمین و یا برداشتن ناگهانی بار سنگین از روی زمین توسط اعمال بشر انجام می‌شود، لرزش‌ها و ارتعاشاتی در سطح زمین رخ می‌دهد که با نام زمین‌لرزه‌های القایی شناخته می‌شوند. برای مثال در صورتی که سطح آب پشت سدها به طور ناگهانی تغیر کند و یا سیالاتی از جمله آب به داخل زمین تزریق شده یا از آن استخراج شود، به خصوص در محل‌هایی که گسل فعال در آن وجود دارد، زمین‌لرزه‌های القایی ایجاد می‌شوند. لرزه‌های ناشی از معادن نیز جزو زمین‌لرزه‌های القایی هستند. از جمله لرزه‌های القایی می‌توان به زمین‌لرزه‌ای که بر اثر آبگیری و تغییرات فصلی آب دریاچه سفیدرود رخ داد اشاره کرد.

 

زمین‌لرزه‌های ناشی از رویدادهای کنترل شده:

 

 گاهی بر اثر انفجارهای نظامی و صنعتی که رخ می‌دهد و نیز بر اثر فعالیت‌های ساختمانی، ارتعاشاتی در سطح زمین رخ می‌دهد که با نام زمین‌لرزه‌های ناشی از رویدادهای کنترل شده شناخته می‌شوند. ویژگی این لرزه‌ها قابل پیش‌بینی بودن زمان رخ داده و محل وقوع آن‌ها است... این نوع از زمین‌لرزه تنها در مناطقی که از نظر آتشفشانی فعال هستند دیده می‌شود

 

دیوار برشی| زلزله| انواع زلزله| مقاوم سازی| مقاوم سازی ساختمان

 

 

راه های مقاوم سازی ساختمان در برابر زلزله

 

1- اضافه کردن دیوار برشی

 

یکی از راه های مقاوم سازی ساختمان در برابر زلزله اضافه کردن دیوار برشی است. دیوار برشی موجب بالا رفتن سختی، شکل پذیری و مقاومت ساختمان می شود و رفتارهای لرزه ای آن را در برابر زلزله بهبود می بخشد.

 

2- اضافه کردن بادبند

 

اضافه کردن بادبند یا همان مهاربند فولادی نیز در جهت مقاوم سازی سازه های بتنی و افزایش سختی آن ها به کار می رود. همچنین، افزایش مقاومت برشی و کاهش نیاز به شکل پذیری را موجب خواهد شد. به کار بردن سیستم مهاربندی واگرا در مقاوم سازی ساختمان های بتنی به علت هزینه بر بودن و مشکلات اجرایی مرسوم نیست.

 

3- استفاده از میراگر

 

استفاده از میراگر از دیگر راه های مقاوم سازی ساختمان در برابر زلزله است. میراگرها جاذب انرژی هستند و بر پایه بالا رفتن میرایی ضریب ساختمان بنا شده اند. اصلی ترین تأثیری که میراگرها دارند کاهش دامنه نوسان و پاسخ ساختمان در برابر نیروهای وارد بر آن است. به این ترتیب، بخش عمده انرژی های ارتعاشی به هدر می روند. بهترین شیوه استفاده از میراگرها کار گذاشتن آنها در مهاربندها است که در همه طبقه ها امکان آن وجود دارد.

 

4- اضافه کردن جداگرهای لرزه ای

 

اضافه کردن جداگرهای لرزه ای نیز از راه های مقاوم سازی ساختمان در برابر زلزله است که موجب کنترل ارتعاشات لرزه ای از زمین می شود. استفاده از این جداگرها موجب بالا رفتن تمرکز روی کاهش پاسخ لرزه ای و در نهایت نیرو و شتاب لرزه ای خواهد شد. در این شیوه جداگرها روی تکیه گاه هایی که توان تغییر شکل جانبی زیادی دارند قرار داده می شوند. در زمان زلزله بیشترین تغییرات در تکیه گاه ها اتفاق می افتد و سازه مثل یک جسم صلب با تغییر شکلی اندک ارتعاش پیدا می کند.

 

5- استفاده از ژاکت های فلزی و بتنی

 

کار گذاشتن ژاکت های فلزی و بتنی در ساختمان در اطراف اعضای مختلف مثل دیوار برشی، ستون و تیر مرسوم است. در این شیوه در ابتدا سوراخ هایی به فاصله ای معین در قسمت های پیرامونی عناصر ضعیف به وجود می آید. بعد از آن یک مش فولادی با میلگردهای آجدار در اطراف عضو کار گذاشته می شود که اندازه و فاصله آن ها با تحلیل هایی مشخص می شود. سوراخ ها با چسب اپوکسی پر می شوند و میلگردهای دوخت L شکل درون آن کاشته می شوند. در آخر نیز قالب هایی در اطراف عضو قرار داده شده و درون آن به وسیله بتن پر خواهد شد.

از راه های مقاوم سازی ساختمان در برابر زلزله استفاده از ژاکت فلزی در ساختمان های بتنی است که علاوه بر بالا بردن مقاومت و شکل پذیری، وزن کمی را به ساختمان اضافه می کند. در این شیوه ورق های فلزی را در محل آسیب پذیر ساختمان روی سطح بتنی عضو قرار می دهند و به وسیله بولت به آن متصل می کنند. مقاوم سازی به این روش می تواند به شکل دورپیچ، نواری و موضعی باشد.

 

6- مقاوم سازی سازه با FRP

 

استفاده از کامپوزیت های FRP از جدیدترین و پرطرف دارترین راه های مقاوم سازی ساختمان در برابر زلزله است. در این شیوه بعد از آغشته کردن الیاف ها به رزین و عبور از یک قالب در کنار هم قرار می گیرند و یک پروفیل می سازند. از این روش برای تقویت ستون، تیر، دال، اتصالات، دیوار برشی بتنی و دیوار آجری استفاده می شود.

 

شرکت مقاوم سازی در راستای بهبود کیفیت و انجام هر چه بهتر کارهای ساختمانی با شرکت مشاور مقاوم سازی مشورت نموده تا تمامی مراحل را با دقت بیشتری به اتمام برساند. شرکت‌های ساختمانی با بررسی و آنالیز سازه از طریق آزمایش‌های مربوطه جهت شناخت نقاط ضعف سازه، ارائه‌ی مشاوره و طراحی سیستم مقاوم سازی و بازسازی متناسب با وضعیت سازه ی موجود با در نظر گرفتن محدودیت های اجرایی و اقتصادی مربوطه در پروژه های ساختمانی و صنعتی سراسر کشور اقدام به ارائه‌ی خدمات مهندسی مورد نیاز می‌کند. 

 

استفاده از ژاکت بتنی| زلزله| انواع زلزله| مقاوم سازی| مقاوم سازی ساختمان|دیوار برشی|انواع زلزله

ثبت نظر

ارسال